Postępowanie likwidacyjne okiem poszkodowanych i Rzecznika Ubezpieczonych cz. III

W ostatniej części cyklu pt. Postępowanie likwidacyjne okiem poszkodowanych i Rzecznika Ubezpieczonych zostaną omówione poruszane przez Rzecznika Ubezpieczonych zagadnienia opieszałości w likwidacji szkód z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, opieszałości w likwidacji szkód z powodu biernego oczekiwania na zakończenie postępowania karnego lub w sprawie o wykroczenie oraz utrudniania dostępu do informacji i dokumentów z akt szkody.

Foto: geralt / http://pixabay.com/

Opieszałość w likwidacji szkód z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych

Skarżący w kierowanych do Rzecznika Ubezpieczonych skargach zaznaczali, że ubezpieczyciele najczęściej naruszają termin wypłaty odszkodowania określony w przepisach, nie wypełniają ciążących na nich obowiązków informacyjnych, nie wskazują podstawy prawnej i faktycznej uzasadniającej odmowę uznania roszczeń w całości lub części, oczekują z wypłatą świadczenia odszkodowawczego do czasu uzyskania potwierdzenia okoliczności zdarzenia przez sprawcę, mimo że z posiadanych dokumentów ubezpieczyciel mógł ustalić odpowiedzialność za szkodę, oczekują z wypłatą świadczenia do czasu uzyskania notatki policyjnej bądź opinii biegłego. Powyższe może wynikać z faktu, że poszkodowany nie posiada wielu środków wobec ubezpieczyciela, celem przymuszenia go do wydania decyzji. Poszkodowany może jednak wezwać ubezpieczyciela do wypłaty odsetek ustawowych za opóźnienie, czy złożyć do Rzecznika Ubezpieczonych oraz do Komisji Nadzoru Finansowego skargę.

Opieszałość w likwidacji szkód z powodu biernego oczekiwania na zakończenie postępowania karnego lub w sprawie o wykroczenie

Skarżący podnosili przede wszystkim, iż ubezpieczyciele zwlekają z zakończeniem postępowania likwidacyjnego do zakończenia postępowania karnego. Rzecznik Ubezpieczonych zaznacza natomiast, że zasadniczym terminem do ustalenia przez ubezpieczyciela odpowiedzialności za szkodę jest termin 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o szkodzie. Wydłużenie tego terminu jest odstępstwem od zasady i może być dokonane tylko wówczas, gdy ubezpieczyciel przy zachowaniu należytej staranności obiektywnie nie był w stanie w ciągu 30 dni wyjaśniać podstaw swojej odpowiedzialności lub wysokości odszkodowania. Ubezpieczyciel nie może bezczynnie zwlekać do zakończenia postępowania karnego, celem ustalenia odpowiedzialności sprawcy wypadku. Rzecznik Ubezpieczonych wskazuje, że rzekoma niemożność przyjęcia odpowiedzialności do czasu prawomocnego zakończenia postępowania wywołana powołaniem się na fakt negowania przez sprawcę swojej odpowiedzialności, jest działaniem pozornym i świadomie ukierunkowanym na odroczenie w czasie konieczności wypłaty odszkodowania. Rzecznik Ubezpieczonych podkreśla, że co do zasady ubezpieczyciel posiada niezbędne środki dla dokonania niezbędnych ustaleń, stąd niezasadne jest oczekiwanie na zakończenie innych postępowań.

Dostęp do informacji i dokumentów z akt szkody

Rzecznik Ubezpieczonych podkreśla, że poszkodowany może żądać od ubezpieczyciela bądź to bezpośredniego wglądu do akt likwidacyjnych, bądź też sporządzenia na swój koszt kserokopii dokumentów z akt szkody. Skarżący zwracali natomiast Rzecznikowi Ubezpieczonych uwagę na to, że ubezpieczyciele są opieszali w udostępnieniu akt szkody, albo też nie udostępniają akt szkody z powodu ich zagubienia lub zniszczenia. W tym kontekście Rzecznik Ubezpieczonych wskazuje, iż konieczna jest zmiana charakteru zobowiązania ubezpieczyciela do udostępnienia akt szkody z bezterminowego na terminowy i ustanowienie stałego np. 14-dniowego terminu do wykonania tego zobowiązania. Biorąc pod uwagę fakt, że ubezpieczyciel ma 30 dni na przeprowadzenie postępowania likwidacyjnego, termin na udostępnienie akt powinien być także oznaczony, a nadto nie powinien być nadmiernie długi.

W podsumowaniu raportu, Rzecznik Ubezpieczonych wskazał, że zauważa po stornie ubezpieczycieli chęć zmiany ich postępowania, czego wyrazem jest chociażby wprowadzenie Bezpośredniej Likwidacji Szkód. Praktyka jednak pokaże, czy ubezpieczyciele będą przestrzegać wypracowanych przez judykaturę zasad.