Dopłata do odszkodowania, odkup szkody. Co to jest i czy warto?

Miałeś stłuczkę, odszkodowanie które otrzymałeś jest zaniżone, zastanawiasz się co robić ? I wtedy pojawiają się propozycje sprzedaży - odkupu wierzytelności.

W ostatnich kilku latach niezwykle rozwinęła się specjalizacja niektórych firm w dochodzeniu odszkodowań. Na pewno wielokrotnie zdarzało  Ci się  otrzymywać oferty typu “wysokie dopłaty do odszkodowań’’, “miałeś kolizję ? dopłacimy do Twojego odszkodowania” czy też ,,wykup odszkodowań”.  Bodźcem do składania  takich propozycji jest okoliczność iż, zaniżanie  wypłat z ubezpieczenia jest dla ubezpieczycieli nadal bardziej opłacalne, aniżeli wypłata pełnego odszkodowania już w postępowaniu likwidacyjnym, i to pomimo zapłaty późniejszych kosztów procesu.

W tym artykule przyjrzymy się bliżej co tak naprawdę kryje się pod pojęciem sprzedaż wierzytelności i czy warto sprzedać wierzytelność ?

Co to jest odkup odszkodowania  ?

To nic innego jak sprzedaż prawa do dochodzenia wyższego odszkodowania od ubezpieczyciela. Odbywa się to w drodze umowy cesji wierzytelności.

Cesja wierzytelności jest umową zawieraną przez dotychczasowego wierzyciela z osobą trzecią. Kodeks cywilny umożliwia przelanie wierzytelności (długu) do majątku osoby trzeciej. Upraszczając jeżeli mamy wierzytelność to zawierając umowę cesji prawo do dochodzenia tej wierzytelności (roszczenie o dopłatę odszkodowania)  otrzymuje druga strony umowy. Z kolei my za sprzedaż w ten sposób swojej szkody otrzymujemy kwotę zgodnie z zawartą umową.

W wyniku sprzedaży wierzytelności na miejsce pierwotnego wierzyciela wchodzi podmiot który nabył wierzytelność i to on staje się w ten sposób właścicielem roszczeń związanych ze szkodą, która powstała w naszym pojeździe. W tym momencie poszkodowany traci  prawo do występowania na swoją rzecz o dopłatę zaniżonego odszkodowania.

Jakie szkody można sprzedać ?

Nie można sprzedać każdej szkody. Przedmiotem sprzedaży mogą być tylko szkody o charakterze majątkowym  – np. z tytułu uszkodzonego samochodu, zniszczonego mieszkania, ukradzionego telefonu. Natomiast polskie prawo nie pozwala sprzedać szkody na osobie, dlatego nie możemy zbyć prawa do zadośćuczynienia.

Przy szkodach z OC sprawcy, istotny jest też okres jaki minął od powstania szkody. Należy pamiętać, że nie może on być dłuższy niż trzy lata.

Jak są korzyści ze  sprzedaży wierzytelności ?

Po sprzedaży wierzytelności uzyskujemy szybką gotówkę, a ryzyko i koszty ewentualnie przegranego procesu ponosi kupujący szkodę.

Należy pamiętać, że procedury odwoławcze na etapie likwidacji lub dalej ewentualnie skierowanie sprawy na drogę procesu  jest niezwykle czasochłonne i wydłuża czas oczekiwania na gotówkę.  W tej sytuacji rozsądną decyzją jest sprzedaż wierzytelności. Pieniądze otrzymamy w przeciągu kilka dni. Inna kwestią wymagającą  rozważenia jest czy jesteśmy  skłonni  ponieść koszty dochodzenia odszkodowania w procesie sądowym. Procesy sądowe są w Polsce długotrwałe, wykazanie wysokości dochodzonego roszczenia będzie wymagało powołania dowodu z opinii biegłego, co stanowi spory wydatek. Nadto, nie będąc specjalistami zarówno w wycenie szkód jak i w profesjonalnym prowadzeniu procesu, podejmujemy spore ryzyko przegrania sprawy.  Tym samym sprzedając szkodę oszczędzamy czas i nerwy.

Obowiązki po sprzedaży wierzytelności

Sprzedaż szkody nie jest dodatkowym odszkodowaniem, a jest wynagrodzeniem ustalanym na zasadzie swobody umów, w związku z tym jest objęta podatkiem dochodowym i powstaje konieczność odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy.

Innym obowiązkiem mogącym się pojawić po stronie poszkodowanego, który zbył wierzytelności to konieczność ewentualnego pojawienia się w sądzie w charakterze świadka.

Podmiot, który nabył od nas wierzytelność, będzie dochodził zaniżonego odszkodowania w sądzie, dlatego może zaistnieć  potrzeba ponownego przeanalizowania okoliczności zdarzenia czy też wyjaśnienia co stało się z pojazdem po szkodzie, czy został naprawiony. Gdy już dostaniemy wezwanie do Sądu na świadka, istotną kwestią jest iż  na takie wezwanie należy się stawić, lub gdy nie możemy tego zrobić przedstawić usprawiedliwienie nieobecności. W innym przypadku sąd nałoży na nas grzywnę, lub w ostateczności zarządzi doprowadzenie przez policję.   

Wezwania poszkodowanych zdarzają się rzadko, ale należy liczyć się z taką ewentualnością. Co ważne rola świadka w procesie nie oznacza, że jesteśmy stroną postępowania, dlatego też poza wyżej wymienionym konsekwencjami niestawiennictwa na rozprawie (grzywna, doprowadzenie przez Policję) nie ponosimy innych sankcji np. nie zostaniemy obciążeni kosztami procesu.

Podsumowanie

Należy pamiętać o tym, że poszkodowani wobec ubezpieczycieli posiadają mocno ograniczone środki dzięki którym są w stanie skutecznie wpłynąć na decyzję ubezpieczyciela na etapie postępowania likwidacyjnego. Od decyzji ubezpieczyciela można się odwołać, ale skuteczność takiego odwołania jest w zasadzie nikła. Potwierdza to stale rosnąca liczba spraw sądowych przy udziale profesjonalnych pełnomocników o zapłatę zaniżonego odszkodowania.

Powyższe wskazuje, że dopiero wystąpienie na drogę sądową przez profesjonalistów daje realne szanse uzyskania należnego odszkodowania, dlatego gdy nie mamy sił i środków na sądową bitwę, wybór sprzedaży wierzytelności wydaje się być kompromisowym rozwiązaniem.