Partner
merytoryczny
portalu

Barczak Rozpara
Łukasz Gil

Przegrałeś sprawę sądową o odszkodowanie, sąd zapłaci je zamiast zakładu ubezpieczeń.

Łukasz Gil

AUTOR: Łukasz Gil


DATA: 14.06.2018


KATEGORIA: Prawnik radzi


Drukuj

Wysokość odszkodowania za szkodę w pojeździe jest niezależna od faktycznej naprawy. Taki pogląd od ponad 30 lat zdecydowanie dominuje w orzecznictwie. Mimo tego, wciąż zdarzają się prawomocne wyroki, które "sprzeciwiają się" tej ugruntowanej linii. Niedawno Sąd Najwyższy uznał taki wyrok za niezgodny z prawem. Czy w tej sytuacji, w zastępstwie zakładu ubezpieczeń sprawcy kolizji, to sąd zapłaci odszkodowanie?

Wyrok sądu niezgodny z prawem

Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim uznał, że zakład ubezpieczeń zaniżył odszkodowanie za szkodę w pojeździe. Poszkodowana częściowo naprawiła pojazd, aby móc z niego korzystać w czasie oczekiwania na rozstrzygnięcie sprawy. Naprawa nie była przeprowadzona w sposób profesjonalny i nie odwróciła w pełni skutków kolizji. Sąd uznał koszty tej faktycznej naprawy za nieistotne i powołał biegłego, który sporządził kosztorys hipotetycznej, w pełni profesjonalnej naprawy, według zasad i stawek obowiązujących w odpowiednim serwisie samochodowym. Sąd rejonowy zasądził odszkodowanie według kosztorysu wykonanego przez biegłego. Zakład ubezpieczeń złożył apelację. Sąd Okręgowy w Szczecinie zmienił wyrok sądu pierwszej instancji i oddalił powództwo. Sąd ten uznał, że skoro poszkodowana dokonała faktycznej naprawy, to odszkodowanie nie może być ustalone na podstawie hipotetycznego kosztorysu. Wyrok ten jest prawomocny i nie przysługuje od niego kasacja. Mimo tego, poszkodowana nie poddała się. Na skutek złożonej przez nią skargi, Sąd Najwyższy uznał, że wyrok Sądu Okręgowego jest niezgodny z prawem.

Sąd zapłaci odszkodowanie?

Wyrok sądu okręgowego nie uległ zmianie. Zakład ubezpieczeń nie dokona więc żadnej dopłaty. Poszkodowana ma jednak otwartą drogę do tego, aby pozwać sąd, który wydał wyrok niezgodny z prawem. Gdyby jego wyrok był prawidłowy, to otrzymałaby dopłatę odszkodowania od zakładu ubezpieczeń. Na skutek wadliwego orzeczenia została tych środków pozbawiona, a więc poniosła realną stratę. Odpowiedzialność za tę szkodę ponosi sąd okręgowy, który wydał wyrok niezgodny z prawem, co zostało potwierdzone przez Sąd Najwyższy. Przepisy kodeksu cywilnego umożliwiają zaś dochodzenie od Skarbu Państwa, reprezentowanego przez prezesa danego sądu, odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez wydanie orzeczenia niezgodnego z prawem. Jest więc bardzo prawdopodobne, że w tej sprawie to sąd, a nie zakład ubezpieczeń, wypłaci poszkodowanej odszkodowanie.

Zasady ustalania odszkodowania za szkodę w pojeździe

Na temat faktycznej naprawy i tego, że nie powinna mieć wpływu na wysokość odszkodowania pisaliśmy już wcześniej tutaj. Stanowisko takie jest prezentowane przez zdecydowaną większość sądów w Polsce. Wielokrotnie wygłaszał je również  Sąd Najwyższy, co potwierdza omawiany wyżej wyrok. Warto przypomnieć główne argumenty, które legły u podstaw tej ugruntowanej linii orzeczniczej:

  1. kodeks cywilny przewiduje dwie możliwości ustalenia wysokości odszkodowania: hipotetyczny kosztorys naprawy (przywrócenia do stanu pierwotnego) albo różnicę między wartością pojazdu przed i po szkodzie;
  2. kodeks cywilny nie przewiduje ustalania odszkodowania według tzw. faktycznej naprawy, szczególnie dokonanej „gospodarczo”, nieprofesjonalnie;
  3. to poszkodowany wybiera jeden z powyższych sposobów naprawienia szkody, chyba, że koszty naprawy przekraczają wartość pojazdu;
  4. roszczenie odszkodowawcze powstaje od razu – w chwili wyrządzenia szkody, a więc od razu obiektywnie wiadomo, jaką ma wysokość i późniejsze postępowania z pojazdem nie może tego odszkodowania ani umniejszyć, ani powiększyć;
  5. rażąco niesprawiedliwe byłoby umniejszanie odszkodowania osoby, która próbuje, choćby nieskutecznie czy nieporadnie, przywrócić pojazd do stanu sprzed szkody, pomimo że nie otrzymała od zakładu ubezpieczeń wystarczających na to środków, w stosunku do osoby, która niczego z pojazdem nie czyni;

Sądy wielokrotnie zwracały też uwagę, że faktyczna, nieprofesjonalna naprawa bardzo często prowadzi do negatywnych z punktu widzenia społeczeństwa i gospodarki skutków, takich jak:

  1. rozwój czarnego rynku części używanych i  związany z tym wzrost kradzieży pojazdów;
  2. brak rachunków i faktur, co uszczupla wpływy budżetowe z podatków;
  3. bak gwarancji i rękojmi za wykonaną naprawę;
  4. udział w ruchu pojazdów o gorszej sprawności technicznej – bardziej niebezpiecznych dla uczestników ruchu;
  5. w efekcie dalszy wzrost wypadków i kolizji, co przekłada się na realne koszty społeczne związane z leczeniem, brakiem zdolności do pracy, wzrostem składek ubezpieczeniowych.

Dlatego omawiany wyrok Sądu Najwyższego jest nie tylko bardzo istotny dla sprawy w której został wydany, ale również ma bardzo ważkie znaczenie dla całego systemu obowiązkowych ubezpieczeń komunikacyjnych. Pozostaje jedynie pytanie, czy sądy, które wydają orzeczenia niezgodne z dominującym poglądem, w obawie przed własną odpowiedzialnością odszkodowawczą, dostosują swoją linie orzeczniczą do tej konsekwentnie prezentowanej przez Sąd Najwyższy?

Newsy

Zasądzenie odszkodowania nie stoi na przeszkodzie wytoczeniu nowego powództwa o zadośćuczynienie

~wczoraj

Osobom bliskim zmarłego przysługuje roszczenie o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, nawet wtedy, gdy sąd w odrębnym procesie zasądził na ich rzecz odszkodowanie za pogorszenie sytuacji życiowej. Sąd Najwyższy podkreślił, że są to dwa odrębne roszczenia i prawomocne zakończenie postępowania dotyczącego jedynie odszkodowania jest irrelewantne dla r...
Osobom bliskim zmarłego przysługuje roszczenie o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, nawet wtedy, gdy sąd w odrębnym procesie zasądził na ich rzecz odszkodowanie za pogorszenie sytuacji życiowej. Sąd Najwyższy podkreślił, że są to dwa odrębne roszczenia i prawomocne zakończenie postępowania dotyczącego jedynie odszkodowania jest irrelewantne dla r...

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka ponosi również firma dekarska

~2 dni temu

Uznanie firmy remontującej dachy za przedsiębiorstwo wprawiane w ruchu za pomocą sił przyrody oznacza, że firma taka za ewentualną szkodę ponosi odpowiedzialność na zasadzie ryzyka. W konsekwencji nie trzeba udowadniać winy w wyrządzeniu szkody. Sąd Rejonowy w Jaśle (sygn. akt: I C 547/18) wskazał, że irrelewantne jest to, czy do uszkodzenia doszło...
Uznanie firmy remontującej dachy za przedsiębiorstwo wprawiane w ruchu za pomocą sił przyrody oznacza, że firma taka za ewentualną szkodę ponosi odpowiedzialność na zasadzie ryzyka. W konsekwencji nie trzeba udowadniać winy w wyrządzeniu szkody. Sąd Rejonowy w Jaśle (sygn. akt: I C 547/18) wskazał, że irrelewantne jest to, czy do uszkodzenia doszło...

Niedopuszczalne dwukrotne zaniżanie odszkodowania

3.06.2019

Sąd Najwyższy uznał, że postanowienia umowy ubezpieczenia pozwalające w przypadku niedoubezpieczenia na obniżenie świadczenia o procent niedoubezpieczenia prowadzą de facto do podwójnego obniżenia odszkodowania, co jest niedopuszczalne. Sąd podkreślił, że przy zastosowaniu takich postanowień ubezpieczony nigdy nie uzyska pełnego odszkodowania (...
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienia umowy ubezpieczenia pozwalające w przypadku niedoubezpieczenia na obniżenie świadczenia o procent niedoubezpieczenia prowadzą de facto do podwójnego obniżenia odszkodowania, co jest niedopuszczalne. Sąd podkreślił, że przy zastosowaniu takich postanowień ubezpieczony nigdy nie uzyska pełnego odszkodowania (...

Co 12 wypadek jest wypadkiem śmiertelnym

31.05.2019

Taki wynik jest jednym z najgorszych wyników w Europie. Statystyki wskazują na częsty skutek w postaci śmierci poszkodowanych. Nadmienić jedynie należy, że statystyki te objęły jedynie wypadki komunikacyjne, a nie drobne stłuczki, zatem uwzględniają jedynie poważniejsze zdarzenia na polskich drogach.
Taki wynik jest jednym z najgorszych wyników w Europie. Statystyki wskazują na częsty skutek w postaci śmierci poszkodowanych. Nadmienić jedynie należy, że statystyki te objęły jedynie wypadki komunikacyjne, a nie drobne stłuczki, zatem uwzględniają jedynie poważniejsze zdarzenia na polskich drogach.

Odsetki zasądzone przez sąd za opóźnienie w zapłacie odszkodowania nie są zwolnione z opodatkowania

31.05.2019

Organy podatkowe potwierdzają, że odsetki od świadczeń odszkodowawczych zasądzanych przez sąd nie korzystają ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy z 26.7.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powyższe znajduje uzasadnienie w wyrokach sądów administracyjnych (np. wyrok NSA z 24.7.2018 r., sygn. akt: II FS...
Organy podatkowe potwierdzają, że odsetki od świadczeń odszkodowawczych zasądzanych przez sąd nie korzystają ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy z 26.7.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powyższe znajduje uzasadnienie w wyrokach sądów administracyjnych (np. wyrok NSA z 24.7.2018 r., sygn. akt: II FS...

Więcej informacji

Newsletter


Masz problem
z odszkodowaniem?

- Zobacz co możesz zrobić -

Szkody
w transporcie

- Odszkodowanie -

Zaproponuj
temat artykułu

Chętnie rozważymy Twoją propozycję

Akceptuję
Regulamin



Popularne posty

xaltum, odszkodowania

Jazda bez dowodu i OC, ale co zrobić w przypadku kolizji?

Zatrzymany dowód rejestracyjny

xaltum

Odszkodowanie, zadośćuczynienie i co jeszcze? Jakie roszczenia przysługują poszkodowan...