Partner
merytoryczny
portalu

Barczak Rozpara
Tomasz Karlikowski

Szkoda wyrządzona przez pasażera przy wysiadaniu

Tomasz Karlikowski

AUTOR: Tomasz Karlikowski


DATA: 9.01.2019


KATEGORIA: Szkoda w pojeździe


Drukuj

Właścicielowi pojazdu przysługuje odszkodowanie z OC posiadacza pojazdu mechanicznego, jeżeli pasażer innego pojazdu wyrządzi szkodę podczas wysiadania. Tak wynika z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Xaltum, Odszkodowania

Niejednokrotnie zdarza się, że na parkingu pod supermarketem czy na osiedlu, podczas wysiadania z pojazdu przez pasażera dochodzi do zarysowania drzwiami sąsiedniego pojazdu. Ubezpieczyciele w takiej sytuacji często odmawiają wypłaty odszkodowania z ubezpieczenia OC posiadacza pojazdu mechanicznego. Uznają, że pasażer jest „osobą trzecią” i szkody wyrządzone przez niego nie są objęte tym ubezpieczeniem. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w wyroku z dnia 15.11.2018 r. w sprawie C-648/17 orzekł, że nie mają racji.

Szkoda przy wysiadaniu

Sprawa dotyczyła sytuacji, która wydarzyła się na Łotwie. Na parkingu przed supermarketem, pasażer przy wysiadaniu uderzył drzwiami o zaparkowany obok pojazd, powodując jego uszkodzenie. Kierowcy obu pojazdów podpisali wspólne oświadczenie o zdarzeniu drogowym. Kierowca pojazdu, z którego w niefortunny sposób wysiadał  pasażer, uznał swoją winę, jednocześnie wskazując, że szkodę spowodował ów pasażer. Właściciel uszkodzonego pojazdu zgłosił więc szkodę z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej właściciela tego pojazdu.

Ubezpieczyciel odmówił wypłaty odszkodowania. Uznał, że szkoda powstała bez związku z „ruchem pojazdu mechanicznego”, a nadto nie ponosi odpowiedzialności za działania osoby będącej jedynie pasażerem pojazdu, a nie jego kierowcą.

W zaistniałej sytuacji, właściciel pojazdu, którego pasażer spowodował uszkodzenie, sam zapłacił odszkodowanie, po czym pozwał ubezpieczyciela o jego zwrot. Sprawa w pierwszej instancji zakończyła się wygraną właściciela, ale sąd odwoławczy zmienił wyrok i oddalił powództwo, przyjmując argumenty podnoszone przez ubezpieczyciela. Właściciel nie dał za wygraną i odwołał się do łotewskiego Sądu Najwyższego.

Ponieważ odpowiedzialność cywilna posiadaczy pojazdów mechanicznych jest regulowana przez prawo Unii Europejskiej, a konkretnie przez przepisy dyrektywy nr 72/166/EWG, Sąd Najwyższy Łotwy zwrócił się do TSUE z pytaniem prejudycjalnym. W szczególności chodziło mu o ustalenie, czy badana sytuacja, tj. wysiadanie z pojazdu podczas postoju, mieści się w używanym przez dyrektywę pojęciu „ruchu pojazdu mechanicznego”.

Szkoda wyrządzona przez pasażera – odszkodowanie z OC ppm

Odpowiedź Trybunału jest jednoznaczna i korzystna dla poszkodowanych. Trybunał uznał, że pojęcie „ruchu pojazdu mechanicznego” należy rozumieć szeroko i jest nim każde użytkowanie pojazdu zgodne z jego funkcją jako środka transportu. Wsiadanie czy wysiadanie z pojazdu należy niewątpliwie do korzystania z niego jako środka transportu.

odszkodowania, Xaltum

Trybunał stwierdził także, że przepisy dyrektywy nr 72/166/EWG nie pozwalają na ograniczenie odpowiedzialności z ubezpieczenia OC pojazdu tylko do szkód wyrządzonych przez kierowcę tego pojazdu. Skoro czynności takie jak wsiadanie czy wysiadanie z pojazdu stanowią  użytkowanie pojazdu jako środka transportu, to oczywistym jest, że osobą użytkującą pojazd jest nie tylko kierowca, ale także pasażer. Oznacza to, że szkoda wyrządzona przez pasażera podczas wysiadania z pojazdu co do zasady także jest objęta ubezpieczeniem OC posiadacza pojazdu. Trybunał podkreślił, że przepisy krajowe oraz postanowienia umowne, które wyłączałyby lub ograniczały w takich sytuacjach odpowiedzialność ubezpieczyciela, są nieskuteczne ze względu na ich sprzeczność z dyrektywą nr 72/166/EWG.

Komentarz

Wyrok TSUE, choć stanowił odpowiedź na pytanie sądu łotewskiego, dotyczy przepisów obowiązujących w całej Unii Europejskiej. Ma więc ogromne znaczenie także dla Polaków. Wprawdzie przepis art. 34 ust. 2 polskiej ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych jednoznacznie przesądza, że ubezpieczenie OC komunikacyjne obejmuje także szkody powstałe przy wsiadaniu i wysiadaniu z pojazdu, jednak dotychczas ubezpieczyciele przeważnie stali na stanowisku, że odnosi się to tylko do szkody wyrządzonej przez kierowcę lub posiadacza pojazdu. Wyrok TSUE pozbawia ich możliwości podnoszenia takiego argumentu i odmawiania na tej podstawie wypłaty odszkodowania za szkody wyrządzone w ten sposób przez pasażerów. Pozwala także poszkodowanym na złożenie skutecznych reklamacji w takich sprawach, w których decyzje odmowne już zapadły.

Z drugiej strony, jeśli to nam się zdarzy niefortunnie wysiąść z samochodu, nie będziemy już musieli obawiać się konieczności naprawienia szkody z własnej kieszeni.

Wyrok TSUE może mieć znaczenie także dla innych sytuacji, w których szkoda została wywołana działaniem pasażera. Choć nie jest to częste, zdarzają się sytuacje, w których dochodzi do spowodowania wypadku wyłącznie wskutek działań pasażera, np. poprzez szturchnięcie kierowcy, zaciągnięcie hamulca ręcznego, czy wręcz szarpnięcie przez pasażera kierownicą. W świetle powyższego wyroku, ubezpieczyciele nie będą mogli w takich sytuacjach z góry uznawać pasażera za osobę trzecią, której działań ubezpieczenie OC posiadacza pojazdu mechanicznego nie obejmuje.

Newsy

Wyłączna wina poszkodowanego w postępowaniu karnym nie oznacza braku odpowiedzialności ubezpieczyciela w postępowaniu cy...

21.03.2019

Tak wynika z najnowszego wyroku Sądu Najwyższego (II CSK 1/18), który wskazał, że wbrew ustaleniom dokonanym na etapie postępowania karnego, zachowania rowerzystki nie można uznać za jedyną przyczynę wypadku. Sąd stwierdził jednak, że rowerzystka w sposób znaczny przyczyniła się do powstania szkody, bowiem jechała niesprawnym rowerem, bez oświetlen...
Tak wynika z najnowszego wyroku Sądu Najwyższego (II CSK 1/18), który wskazał, że wbrew ustaleniom dokonanym na etapie postępowania karnego, zachowania rowerzystki nie można uznać za jedyną przyczynę wypadku. Sąd stwierdził jednak, że rowerzystka w sposób znaczny przyczyniła się do powstania szkody, bowiem jechała niesprawnym rowerem, bez oświetlen...

Dokument prawa jazdy nie będzie już potrzebny?

19.03.2019

Zgodnie z najnowszym projektem Ministerstwa Cyfryzacji dot. tzw. pakietu deregulacyjnego, zniesiony zostanie obowiązek posiadania przy sobie dokumentu prawa jazdy podczas kierowania pojazdem.Wszystko wskazuje na to, że oprócz dowodów rejestracyjnych pojazdu, już w tym roku w domu będziemy mogli zostawić także i dokument prawa jazdy....
Zgodnie z najnowszym projektem Ministerstwa Cyfryzacji dot. tzw. pakietu deregulacyjnego, zniesiony zostanie obowiązek posiadania przy sobie dokumentu prawa jazdy podczas kierowania pojazdem.Wszystko wskazuje na to, że oprócz dowodów rejestracyjnych pojazdu, już w tym roku w domu będziemy mogli zostawić także i dokument prawa jazdy....

W Europie będą częstsze kontrole obowiązkowego ubezpieczenia OC

13.03.2019

Parlament Europejski zamierza zwiększyć kontrole obowiązkowego ubezpieczenia OC. Kontrole mają odbywać się przy pomocy systemu automatycznego odczytywania tablic rejestracyjnych. Tym samym mandat z zagranicy za brak OC będzie można otrzymać nawet, jeżeli nie zostaniemy zatrzymani do kontroli.
Parlament Europejski zamierza zwiększyć kontrole obowiązkowego ubezpieczenia OC. Kontrole mają odbywać się przy pomocy systemu automatycznego odczytywania tablic rejestracyjnych. Tym samym mandat z zagranicy za brak OC będzie można otrzymać nawet, jeżeli nie zostaniemy zatrzymani do kontroli.

Z roku na rok wyższe odszkodowania

11.03.2019

Ubezpieczyciele z roku na rok wypłacają coraz wyższe odszkodowania. W 2018 roku wypłacili 10,5 mld złotych odszkodowań i innych świadczeń, co oznacza 3% wzrost wypłat w stosunku do poprzedniego roku.
Ubezpieczyciele z roku na rok wypłacają coraz wyższe odszkodowania. W 2018 roku wypłacili 10,5 mld złotych odszkodowań i innych świadczeń, co oznacza 3% wzrost wypłat w stosunku do poprzedniego roku.

Hipotetyczne koszty naprawy podstawą do ustalenia wysokości odszkodowania

21.02.2019

Sąd Najwyższy odmawiając podjęcia uchwały po raz kolejny podkreślił, że faktyczna naprawa pojazdu pozostaje bez znaczenia dla wysokości odszkodowania, a zatem hipotetyczne koszty naprawy w przeważającej ilości przypadków powinny być podstawą do ustalenia wysokości odszkodowania (sygn. akt: III CZP 91/18).
Sąd Najwyższy odmawiając podjęcia uchwały po raz kolejny podkreślił, że faktyczna naprawa pojazdu pozostaje bez znaczenia dla wysokości odszkodowania, a zatem hipotetyczne koszty naprawy w przeważającej ilości przypadków powinny być podstawą do ustalenia wysokości odszkodowania (sygn. akt: III CZP 91/18).

Więcej informacji

Newsletter


Masz problem
z odszkodowaniem?

- Zobacz co możesz zrobić -

Szkody
w transporcie

- Odszkodowanie -

Zaproponuj
temat artykułu

Chętnie rozważymy Twoją propozycję

Akceptuję
Regulamin



Popularne posty

xaltum, odszkodowania

Jazda bez dowodu i OC, ale co zrobić w przypadku kolizji?

Zatrzymany dowód rejestracyjny

xaltum

Odszkodowanie, zadośćuczynienie i co jeszcze? Jakie roszczenia przysługują poszkodowan...