Partner
merytoryczny
portalu

Barczak Rozpara
Dariusz Rozpara

Odszkodowanie z OC za najem pojazdu zastępczego – SN przeciwko poszkodowanym?

Dariusz Rozpara

AUTOR: Dariusz Rozpara


DATA: 12.09.2017


KATEGORIA: Pojazd zastępczy


Drukuj

Wydatki na najem pojazdu zastępczego poniesione przez poszkodowanego, przekraczające koszty zaproponowanego przez ubezpieczyciela skorzystania z takiego pojazdu są objęte odpowiedzialnością z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, jeżeli ich poniesienie było celowe i ekonomicznie uzasadnione – tak wynika z tezy Uchwała SN z dnia 24 sierpnia 2017r, III CZP 20/17.

Uchwała Sądu Najwyższego ma niezwykle doniosłe znaczenie dla praktyki rynkowej korzystania z pojazdów zastępczych, w sytuacji gdy szkoda jest pokrywana z ubezpieczenia OC sprawcy. W dotychczasowej praktyce Sądu Najwyższego poczynając od uchwały z 2011r dominowała tendencja, iż każda nowa uchwała poszerzała zakres podmiotów i przypadków w których to poszkodowani mogli uzyskać odszkodowanie z tytułu najmu pojazdu zastępczego.

• W uchwale z dnia 17 listopada 2011 r., III CZP 05/11, Sąd Najwyższy uznał że poszkodowanemu należy się odszkodowanie za wynajem pojazdu zastępczego gdy uszkodzony pojazd służył mu nie tylko do prowadzenia działalności gospodarczej ale również do innych celów.

• W tej samej uchwale SN stwierdził, że nie ma znaczenia dla odszkodowania czy poszkodowany mógł korzystać z komunikacji zbiorowej, czy też nie.

• W uchwale z dnia 22 listopada 2013 r., III CZP 76/13, Sąd Najwyższy przesądził o tym że odszkodowanie obejmuje celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki na wynajem pojazdu zastępczego poniesione przez poszkodowanego w okresie niezbędnym do nabycia innego pojazdu mechanicznego.

• Natomiast w uchwale z dnia 30 listopada 2016 r., III CZP 74/16 Sąd Najwyższy wskazał, że ubezpieczycielowi który pokrył koszty najmu pojazdu zastępczego w ramach umowy ubezpieczenia Assistance przysługuje roszczenie regresowe wobec ubezpieczyciela sprawcy szkody.

W najnowszej uchwale z dnia 24 sierpnia 2017r Sąd Najwyższy zmienił dotychczasową tendencję poszerzania uprawnień klientów w zakresie możliwości zaspokojenia swoich roszczeń z ubezpieczenia OC ograniczając nieco swobodę poszkodowanych w wyborze najemcy od którego może wynająć samochód zastępczy.

W uchwale tej SN potwierdził, że nie wszystkie koszty i wszystkie wydatki pozostające w związku z wypadkiem komunikacyjnym mogą być refundowane w ramach OC, istnieje bowiem obowiązek wierzyciela zapobiegania szkodzie i zmniejszenia jej rozmiarów. Wobec tego w przypadku gdy poszkodowany odmawia skorzystania z propozycji wynajęcia pojazdu zastępczego którą otrzymał od ubezpieczyciela za wskazaną przez ubezpieczyciela kwotę, a następnie wynajmuje pojazd za kwotę wyższą to takie zachowanie poszkodowanego należy uznać za przyczynienie się do zwiększenia szkody i nie może on uzyskać odszkodowania w wysokości przekraczającej koszty najmu pojazdu oferowanego przez ubezpieczyciela, chyba że udowodni że poniesienie wyższych kosztów było celowe i ekonomicznie uzasadnione.

Pomimo takiej treści uchwały poszkodowani nadal będą mogli w określonych sytuacjach skorzystać z samochodu zastępczego droższego niż ten oferowany przez zakład ubezpieczeń. Jako przykład można wskazać sytuację, gdy firma zaproponowana przez ubezpieczyciela nie miałaby danego rodzaju pojazdu (np. gdy klient potrzebuje samochodu specjalistycznego czy określonego typu), miejsce zwrotu wynajmowanego pojazdu niosło by z sobą znaczne utrudnienia dla poszkodowanego lub wzrost kosztów po jego stronie, albo gdy poszkodowany był by w pewnych sytuacjach obciążany dodatkowymi kosztami które zwiększały by koszty najmu takiego pojazdu, jak np. udział własny, franszyza.

Taka treść uchwały z pewnością preferuje zakłady ubezpieczeń i wpływa negatywnie na swobodę sposobu naprawienia szkody przez poszkodowanych. A po jakimś czasie może  mieć też wpływ na jakość świadczonych usług w segmencie najmu pojazdów zastępczych, gdyż to zakłady ubezpieczeń będą kształtowały ceny stawek za najem dążąc do ich minimalizacji.

Znamienne dla zrozumienia tej uchwały jest także to, że sąd okręgowy który skierował pytanie prawne do SN zaproponował własne rozwiązanie tego problemu, które jednak nie spotkało się z aprobatą ze strony SN. Sąd okręgowy bowiem opowiedział się za stanowiskiem, że poszkodowanemu powinien przysługiwać zwrot faktycznie poniesionych wydatków na najem pojazdu zastępczego nawet jeśli ten nie skorzystał z oferty najmu pojazdu zastępczego, który zaproponował mu ubezpieczyciel. Sąd Najwyższy jednak uznał, że poszkodowanemu będzie przysługiwało odszkodowanie w kwocie przekraczającej koszty zaproponowane przez ubezpieczyciela tylko wtedy gdy ich poniesienie było celowe i ekonomicznie uzasadnione.

 

Dariusz Rozpara

Dariusz Rozpara

Radca prawny. Wspólnik Kancelarii Barczak Rozpara

  Więcej artykułów tego autora
Więcej artykułów z tej kategorii

Newsy

Nie będzie trzeba jeździć z dokumentem prawa jazdy

27.05.2020

Do Sejmu trafił projekt nowelizacji prawa o ruchu drogowym, dzięki któremu miałby być zniesiony obowiązek posiadania przy sobie dokumentu prawa jazdy. Dodatkowo proponuje się, aby zrezygnować z kart pojazdu oraz nalepek kontrolnych, ale także wskazano na możliwość czasowego wycofania samochodu osobowego z ruchu. Niewątpliwie proponowane zmiany nale...
Do Sejmu trafił projekt nowelizacji prawa o ruchu drogowym, dzięki któremu miałby być zniesiony obowiązek posiadania przy sobie dokumentu prawa jazdy. Dodatkowo proponuje się, aby zrezygnować z kart pojazdu oraz nalepek kontrolnych, ale także wskazano na możliwość czasowego wycofania samochodu osobowego z ruchu. Niewątpliwie proponowane zmiany nale...

Za najem pojazdu zastępczego poszkodowany nie musi zapłacić

17.03.2020

Do tej pory nie było jasne, czy w przypadku najmu pojazdu zastępczego bez zapłaty czynszu, poszkodowanemu przysługuje prawo dochodzenia roszczeń od ubezpieczyciela sprawcy wypadku. Mówiło się, że koszty muszą być poniesione, a sama faktura nie oznaczała przecież, że zostały one poniesione, ale z drugiej strony zobowiązanie do ich zapłaty powstało. ...
Do tej pory nie było jasne, czy w przypadku najmu pojazdu zastępczego bez zapłaty czynszu, poszkodowanemu przysługuje prawo dochodzenia roszczeń od ubezpieczyciela sprawcy wypadku. Mówiło się, że koszty muszą być poniesione, a sama faktura nie oznaczała przecież, że zostały one poniesione, ale z drugiej strony zobowiązanie do ich zapłaty powstało. ...

Czy pijani i odurzeni kierowcy zapłacą za koszty leczenia poszkodowanych i siebie?

14.01.2020

Tego domagają się projektodawcy nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Sprawcy wypadków będący pod wpływem alkoholu lub innych środków odurzających mieliby pokrywać wszystkie koszty związane z leczeniem, w tym także koszty ewentualnych późniejszych operacji. Oczywiście, zgodnie z projektem, pierwo...
Tego domagają się projektodawcy nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Sprawcy wypadków będący pod wpływem alkoholu lub innych środków odurzających mieliby pokrywać wszystkie koszty związane z leczeniem, w tym także koszty ewentualnych późniejszych operacji. Oczywiście, zgodnie z projektem, pierwo...

Biegły sądowy zapłaci odszkodowanie za złą opinię

10.01.2020

Sąd Apelacyjny w Katowicach wskazał, że biegły sądowy może ponosić odpowiedzialność za wyrok wydany w oparciu o sporządzoną przez niego, nieprawidłową opinię. Sąd zasądził na rzecz poszkodowanego taką opinią kwotę 80.000 złotych odszkodowania. Wyrok ten może otworzyć drogę do tego rodzaju powództw. Z drugiej jednak strony może spowodować, że biegli...
Sąd Apelacyjny w Katowicach wskazał, że biegły sądowy może ponosić odpowiedzialność za wyrok wydany w oparciu o sporządzoną przez niego, nieprawidłową opinię. Sąd zasądził na rzecz poszkodowanego taką opinią kwotę 80.000 złotych odszkodowania. Wyrok ten może otworzyć drogę do tego rodzaju powództw. Z drugiej jednak strony może spowodować, że biegli...

Brak kluczyka nie przesądza o odmowie wypłaty świadczenia

7.01.2020

Niezależnie od zapisów OWU, brak oryginalnego kluczyka nie może przesądzać o odmowie wypłaty świadczenia w przypadku kradzieży pojazdu. Potwierdził to Sąd Apelacyjny w Warszawie, zaznaczając że istotne jest zbadanie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy brakiem kluczyka a kradzieżą pojazdu (wyrok z dnia 07.03.2019 r., sygn. akt: VI ACa 1554/17). ...
Niezależnie od zapisów OWU, brak oryginalnego kluczyka nie może przesądzać o odmowie wypłaty świadczenia w przypadku kradzieży pojazdu. Potwierdził to Sąd Apelacyjny w Warszawie, zaznaczając że istotne jest zbadanie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy brakiem kluczyka a kradzieżą pojazdu (wyrok z dnia 07.03.2019 r., sygn. akt: VI ACa 1554/17). ...

Więcej informacji

Newsletter


Masz problem
z odszkodowaniem?

- Zobacz co możesz zrobić -

Szkody
w transporcie

- Odszkodowanie -

Zaproponuj
temat artykułu

Chętnie rozważymy Twoją propozycję

Akceptuję
Regulamin



Popularne posty

xaltum

Odszkodowanie, zadośćuczynienie i co jeszcze? Jakie roszczenia przysługują poszkodowan...

Podstawowy assistance nie zawsze wystarczy

Sądy inne, a problemy te same