Partner
merytoryczny
portalu

Barczak Rozpara
Szymon Wiśny

Nawiązka w postępowaniu odszkodowawczym. Czy warto jej dochodzić ?

Szymon Wiśny

AUTOR: Szymon Wiśny


DATA: 8.07.2020


KATEGORIA: Prawnik radzi


Drukuj

Wypadek drogowy rodzi skutki natury cywilnej jaki i karnej. Osoby które odniosły szkodę mogą uzyskać zadośćuczynienie bądź odszkodowanie na gruncie kodeksu cywilnego natomiast już w toku postępowania karnego poszkodowany może otrzymać nawiązkę. Nawiązka jest instrumentem prawnym o którym dość rzadko się mówi. Czym jest więc nawiązka ? Jaki wpływ ma na odszkodowanie? Czy warto się o nią starać ?

Nawiązka funkcja i charakter 

Skorzystanie z nawiązki jest niewątpliwie pomocne w procesach w których określenie wysokości doznanej szkody jest utrudnione bądź  niemożliwe, dlatego też świadczenie pienieżne zasądzane tytułem nawiązki jest formą pomocy dla poszkodowanego. Nawiązka została uregulowana w art. 46§2 k.k. który stanowi, że ,, (…) sąd może orzec (…) nawiązkę w wysokości do 200 000 złotych na rzecz pokrzywdzonego, a w razie jego śmierci w wyniku popełnionego przez skazanego przestępstwa nawiązkę na rzecz osoby najbliższej, której sytuacja życiowa wskutek śmierci pokrzywdzonego uległa znacznemu pogorszeniu ”. W razie gdy ustalono więcej niż jedną taką osobę, nawiązki orzeka się na rzecz każdej z nich.

Nawiązka w postępowaniu karnym 

Z powyższego wynika, że nawiązkę orzeka się tylko w procesie karnym. Najczęściej postepowanie karne jest prowadzone wcześniej niż cywilne. Dla poszkodowanego istotne jest żeby sprawa karna rozstrzygnęła się przed sprawa cywilną.  Jest to ważne, gdyż wyrok karny w zakresie ustalenia sprawcy, odpowiedzialności i winy wiąże sąd cywilny. Najprościej mówiąc w postępowaniu cywilnym nie będziemy musieli tracić czasu na udowodnienie winy. Należy jednak pamiętać iż postępowanie cywilne będzie toczy się w kierunku wykazania krzywdy i szkody oraz ewentualnie przyczynienia się poszkodowanego. Powyższe powoduje, że wypłata odszkodowania może ulec opóźnieniu. Stąd tez  w  takich sytuacjach pomocna może być nawiązka. 

Nawiązka a odszkodowanie 

Bardzo ważne jest mieć świadomość, że nawiązka orzekana jest zamiast a nie obok odszkodowania (te przyznawane jest w procesie cywilnym). Innymi słowy nie można dochodzić konkretnej kwoty na drodze postępowania karnego, a następnie tej samej kwoty w postępowaniu cywilnym. Dalej warto podkreślić, że maksymalna kwota którą może przyznać sąd to 200.000 zł. Jest to kwota przewidziana łącznie dla odszkodowania i zadośćuczynienia na jedną osobę poszkodowaną. Ponadto nawiązka obniża nam kwotę jaką powinien wypłacić nam ubezpieczyciel, dla przykładu: sąd zasądza nam w  postępowaniu karnym 50.000 zł, my szacujemy szkodę na 110.000 zł, więc ubezpieczyciel pokryje nam tylko brakujące 60.000 zł.  

,,Wady” dochodzenia nawiązki 

Najważniejsze z punktów widzenia dochodzenia nawiązki jest okoliczność, iż jest ona zasądzana od sprawcy szkody, to on jest zobowiązany do zapłaty. To może być istotny problem, gdyż  w przypadku gdy sprawca nie będzie miał środków do zapłaty nawiązki lub nie będzie chciał spełnić tego obowiązku pozostaniemy z niewyegzekwowanym roszczeniem. Wyrok karny  z orzeczeniem nawiązki wobec sprawcy  nie daje podstaw do zwrócenia się do ubezpieczyciela o zapłatę  zasądzonej kwoty, co więcej jeżeli ubezpieczyciel zostanie zobowiązany do zapłaty jakiekolwiek  świadczenia będzie mógł  jej pomniejszyć o zasądzona nawiązkę i to nawet w sytuacji gdy sprawca nic nam nie wypłacił.  W tej sytuacji oznacza to, że pomimo winy sprawcy ubezpieczyciel może odmówić wypłaty świadczenia, więc poszkodowany pozostanie z brakiem środków pieniężnych. 

Podsumowanie

Mając  na uwadze powyższe wydaje się, że nawiązka jest narzędziem prawnym, z którego należy korzystać  bardzo ostrożnie, bowiem stan niewypłacalności sprawcy szkody spowoduje, że nie uzyskamy świadczenia lub uzyskamy w niższym wymiarze niż w procesie cywilnym.  W tej sytuacji nie rekomendowałbym korzystania z nawiązki w sprawach znacznych kwot odszkodowania, gdyż będzie to dla nas zwyczajnie nieopłacalne.

Newsy

Sąd Najwyższy ponownie zajmie się kwestią zadośćuczynienia dla osób bliskich poszkodowanego

8.10.2020

Sąd Najwyższy w składzie połączonych izb odpowie czy osobom bliskim poszkodowanego, który znajduje się w stanie wegetatywnym przysługuje zadośćuczynienie.Taka uchwała będzie miała moc zasady prawnej. Jest to o tyle istotne, że w dotychczasowym orzecznictwie występują rozbieżności w tej materii, a brak jednolitego stanowiska komplikuje proces dochod...
Sąd Najwyższy w składzie połączonych izb odpowie czy osobom bliskim poszkodowanego, który znajduje się w stanie wegetatywnym przysługuje zadośćuczynienie.Taka uchwała będzie miała moc zasady prawnej. Jest to o tyle istotne, że w dotychczasowym orzecznictwie występują rozbieżności w tej materii, a brak jednolitego stanowiska komplikuje proces dochod...

Rzecznik Finansowy podejmuje działania w sprawach Autocasco

14.08.2020

Jak informuje Rzecznik Finansowy, wezwał on czterech czołowych ubezpieczycieli do zaniechania stosowania nieuczciwych praktyk rynkowych w przypadku polis Autocasco. Rzecznik zauważa, że ubezpieczyciele stosują różne kryteria likwidacji szkód. W przypadku szkody częściowej koszty naprawy ustalane są zazwyczaj na najniższym poziomie, natomiast przy w...
Jak informuje Rzecznik Finansowy, wezwał on czterech czołowych ubezpieczycieli do zaniechania stosowania nieuczciwych praktyk rynkowych w przypadku polis Autocasco. Rzecznik zauważa, że ubezpieczyciele stosują różne kryteria likwidacji szkód. W przypadku szkody częściowej koszty naprawy ustalane są zazwyczaj na najniższym poziomie, natomiast przy w...

Sąd Najwyższy potwierdza, że samo zgłoszenie zdarzenia przerywa bieg przedawnienia

10.08.2020

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 06.08.2020 r. (sygn. akt: III CZO 76/19) potwierdził, że samo zgłoszenie ubezpieczycielowi zdarzenia przerywa w stosunku do UFG bieg terminu przedawnienia roszczeń niezgłoszonych w postępowaniu prowadzonym przed ubezpieczycielem sprawcy, lecz wypływających ze zdarzenia wyrządzającego szkodę. Sąd tym samym daje wyr...
Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 06.08.2020 r. (sygn. akt: III CZO 76/19) potwierdził, że samo zgłoszenie ubezpieczycielowi zdarzenia przerywa w stosunku do UFG bieg terminu przedawnienia roszczeń niezgłoszonych w postępowaniu prowadzonym przed ubezpieczycielem sprawcy, lecz wypływających ze zdarzenia wyrządzającego szkodę. Sąd tym samym daje wyr...

Bez dokumentu prawa jazdy pojedziemy najprawdopodobniej jeszcze w tym roku

27.07.2020

W piątek Sejm przegłosował ustawę znoszącą m.in. obowiązek posiadania przy sobie dokumentu prawa jazdy. Ustawa ma wejść w życie w większkości po upływie 3 miesięcy od dnia opublikowania, a zatem możliwe, że jeszcze w tym roku przepisy zaczną obowiązywać. Dzięki ustawie nie będzie też obowiązku wymiany dowodu rejestracyjnego pojazdu, gdy skończy się...
W piątek Sejm przegłosował ustawę znoszącą m.in. obowiązek posiadania przy sobie dokumentu prawa jazdy. Ustawa ma wejść w życie w większkości po upływie 3 miesięcy od dnia opublikowania, a zatem możliwe, że jeszcze w tym roku przepisy zaczną obowiązywać. Dzięki ustawie nie będzie też obowiązku wymiany dowodu rejestracyjnego pojazdu, gdy skończy się...

Sąd Najwyższy przesądził, że poszkodowany nie musi płacić za opiekę, żeby otrzymać odszkodowanie

24.07.2020

W uchwale składu 7 sędziów, Sąd Najwyższy w dniu 22.07.2020 r. wskazał, że poszkodowany, który doznał uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, może domagać się odszkodowania z tytułu kosztów opieki sprawowanej nad nim nieodpłatnie przez osoby bliskie (III CZP 31/19). 
W uchwale składu 7 sędziów, Sąd Najwyższy w dniu 22.07.2020 r. wskazał, że poszkodowany, który doznał uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, może domagać się odszkodowania z tytułu kosztów opieki sprawowanej nad nim nieodpłatnie przez osoby bliskie (III CZP 31/19). 

Więcej informacji

Newsletter


Masz problem
z odszkodowaniem?

- Zobacz co możesz zrobić -

Szkody
w transporcie

- Odszkodowanie -

Zaproponuj
temat artykułu

Chętnie rozważymy Twoją propozycję

Akceptuję
Regulamin



Popularne posty

xaltum, odszkodowania

Jazda bez dowodu i OC, ale co zrobić w przypadku kolizji?

Zatrzymany dowód rejestracyjny

xaltum

Odszkodowanie, zadośćuczynienie i co jeszcze? Jakie roszczenia przysługują poszkodowan...